هلال آخر ماه محرم امسال همچون سال قبل، با قرار گرفتن در اوج (حدود 404 هزار کيلومتر) و عرض دايره البروجی جنوبی (حدود 1- درجه) طوری واقع شده که رؤيت آن با چشم غير مسلح در ايران مشکل است. اصولاً رصد های مشابهی برای چنين هلال هايي به ندرت انجام شده است. لذا اهميت اين رصد در رؤيت با چشم غير مسلح در ارتفاع پايين و در اوج می باشد. رؤيت اين هلال حتی با دوربين های دوچشمی کوچک نيز کاری سخت و دشوار می باشد. لذا رصدگران محترم می توانند تجربه رصدی خود را با رؤيت اين هلال بالا ببرند.

1- بررسی علمی رؤيت پذيری هلال صبحگاهی محرم

موعد رصد، صبح روز پنجشنبه 24 دی 1388(برابر با 14 ژانويه 2010 و 28 محرم 1431)، يک روز قبل از کسوف جزئی می باشد. زيرا زمان مقارنه هلال صفر ساعت 10:32 روز جمعه 25 دی (به وقت ايران) می باشد. در هنگام طلوع خورشيد روز رصد، هلال حدود 28 ساعت سن و 12 درجه جدايي زاويه ای از خورشيد و 45 دقيقه مکث دارد. از نظر علمی، نقشه زير خطوط رويت پذيری هلال را بر مبنای " زمان طلوع خورشيد" و بر اساس مدل مثلثی ايران نشان می دهد (محاسبات را در سيستم مکان مرکزی و پارامترها بدون اثر شکست جوّی محاسبه کرده ام):

 با توجه به اين نقشه، آخرين حد پيش بينی رؤيت با چشم غير مسلح از جنوب ايران تا خط منتهی به ناحيه Nake که خط واصل جنوب مشهد به ايلام می باشد. در اين ناحيه تنها در صورت وجود آسمان صاف و شفاف و تيز بودن چشمان رصدگر و تجربه کافی وی ، امکان رؤيت هلال با چشم غير مسلح وجود دارد. همانطور که در شکل نيز مشخص شده است، برای رؤيت اين هلال در نواحی شمال و شمال غربی ايران نياز به يک دوربين دوچشمی در حد 50 تا 70 ميليمتر می باشد.

2- پارامترهای هلال صبحگاهی محرم

در جدول زير پارامترهای اين رصد در لحظه طلوع خورشيد برای سه مکان آمده است (توپوسنتريک بدون اثر شکست). برای ديگر شهرها می توانيد به نرم افزارهای نجومی مراجعه نماييد:

با آرزوي داشتن آسماني بدون ابر و غبار و موفقيت براي تمام رصدگران هلال

سيد قاسم رستمي – عضو گروه غير حرفه ای رؤيت هلال